Amosando publicacións coa etiqueta Manuel Quiroga. Amosar todas as publicacións
Amosando publicacións coa etiqueta Manuel Quiroga. Amosar todas as publicacións

sábado, 29 de outubro de 2016

“¡Del Celta es la Victoria!”

Na procura de documentación de Manuel Quiroga atopeime unha información na que se afirma que Valle-Inclán dedicara, alá polo 1918, un poema ao músico, titulado “¡Del Celta es la Victoria!” e que di así:
Ante la parda tierra castellana,
Se abre el verde milagro de una tierra
Cristalina, en la paz de la mañana,
Y el castañar comienza con la sierra.
¡El agrio vino, las melosas niñas,
La vaca familiar, el pan acedo!..
¡Un grato son de flauta entre las viñas!
¡Un céltico ensalmar en el robledo!
El dionisíaco don de los molinos
Enciende las divinas represalias,
Y junta ramos celtas y latinos
En trocaicos cantares de faunalias.
Y al coro de la vieja romería
que tiene su camino en las estrellas,
La maternal virtud de la Maía
Lleva el triunfo de sus cien doncellas.
Raptada, por la escala de la Luna,
La sombra de Tristán conduce a Iseo,
Y amanece en las ondas sobre una
Barca de luz, el áureo Zebedeo.
En un verde cristal de relicario,
Se definen los valles pastoriles,
Tienen la gracia nubil del plenario
De las doncellas, en los veinte abriles.
Al pie de las solanas abaciales
Sinfoniza el bordón de las colmenas,
Y en los huertos, en sombras de frutales,
Dan agreste fragancia sus entenas.
Se enfonda y canta en las sonoras hoces
El Sil divino, de dorada historia,
Y la gaita de grana da sus voces
Montañera. ¡Del Celta es la Victoria!

¿Podrán de tu violín las voces de oro,
Encantar a los tigres de la usura,
Y al can rabioso que soporta el foro?
¿Has oido la voz que te lo augura?

Don Ramón María del Valle-Inclán. Casal da Mercé, 13 de agosto de 1918. Pobra do Caramiñal. 

Manuel Quiroga na Illa de Medal



Mire que lle digo, Don Manoel! Que agora que mo di, ben puidera ser que o Don Manuel que ensinoulle a Muiñeira de Ponte San Paio ao noso Tiniño o gaiteiro, fora o grande violinista de Pontevedra que vostede di, Don Manuel Quiroga, que o retrato que me mostra é ben acaído ao que Averomar contoume dese home. Os ollos! Eses ollos coma ardendo, esa testa ergueita coma a dun león que, aínda ferido por cen balazos, négase a deixarse abater, fora o que mais lle impresionara. E un ar de inmensa tristura, como se tivera perdido unha patria, que polo que vostede me conta daquela xa tivera o accidente en Nova York e perdera a mobilidade no brazo dereito, e con ela a capacidade para tocar o violín. Tamén díxome Tiniño, que o músico tocaba o piano coma aqueles que coñecen pero non aman o instrumento.

-   A que tocaba ben era a miña muller – dixéralle daquela.

E, mire que lle digo, Don Manoel! Que ben me gustaría que fora precisamente Don Manuel Quiroga, o mellor violinista que deu esta terra, o que lle ensinara esa fermosísima muiñeira ao noso Averomar!

(Ilustracións: Autorretrato / retrato de Martha Lehmann. Manuel Quiroga. Debuxos a lapis sobre Papel. Museo de Pontevedra. Nº inventario: 005952-B-2)

luns, 24 de outubro de 2016

A Muiñeira de Ponte San Paio

Mire que lle digo, Don Manoel! Que as lembranzas con coma as cereixas: tiras de un e veñen vinte ensarillados nel. No conto anterior enguedelleime nas lembranzas de Tino, coma outros se enredan nos rabos dun polbo, e quedoume sen contar a historia da  Muiñeira de Ponte San Paio, cousa que, co seu permiso, penso poñer hoxe remedio. A cousa comeza cando Don Antonio, escoitada xa boa parte do repertorio, dille entusiasmado:
  • Veña gaiteiriño! Xa que estamos na terra que a viu nacer, toca agora a Muiñeira de Ponte San Paio.
  • Pois ben que o sinto Don Antonio! – respondeu Averomar - Non lla sei; nunca sentira falar dela.
  • Iso ten bo arranxo. Manuel – dille Medal a un dos convidados - te importa sentar ao piano e tocarlle a peza ao noso gaiteiro?
O tal Manuel, contárame o Constantino, era un home alto e ben parecido, cunha ollada chea dunha infinda tristeza. Non sen certo esforzo, achegouse ao piano e marcoulle ao noso gaiteiro as primeiras notas.
  • Pregunta e resposta – asentiu Averomar – Xa o teño. Siga Don Manuel!
E Don Manuel tocaba e Averomar repetía, sen errar unha soa nota. E así ata dar cabo á peza, e de contado, alzar o vo a gaita, co piano facéndolle ás beiras. E deste xeito, nun fermoso diálogo entre os dous instrumentos, aprendeu o noso Tiniño a súa muiñeira favorita, aquela que soaba cando o mar bruaba con mais rabia, e os embornais non eran quen de achicar a auga da cuberta. E mire que lle digo Don Manoel, que o noso gaiteiro sempre me dixo non lle custara nada aprendela, coma se dalgún xeito xa a levara escrita nalgún curruncho da memoria